Là những người mẹ, món quà giá trị nhất mà chúng ta có thể trao lại cho con cái chúng ta đó chính là một hành tinh khỏe mạnh -TS. SYLVIA EARLE, Nhà Hải Dương Học
TO THE ARCTIC
Dẫn chuyện: Meryl Streep
Vẫn còn sót lại một vài nơi thật sự hoang vu...
...còn gì có thể hùng vĩ hơn thế này.
Vào mùa đông, bóng đêm bất tận được thắp sáng...
...bởi vũ điệu của ánh sáng phương Bắc (Bắc Cực Quang).
Và trời đang là 30 độ âm.
Đây là thời tiết tuyệt vời cho các gia đình gấu trắng.
Cách đây 150,000 năm...
...vài chú gấu xám đã đi lên hướng Bắc và dần thích nghi với thời tiết.
Trải qua thời gian, lông chúng trở nên trắng hơn...
...để ngụy trang.
Miệng chúng trở nên nhỏ hơn...
...và mũi thì nhạy hơn...
...để phát hiện con mồi dù chỉ là một làn hơi nhẹ của bữa tối.
(TIẾNG GẤU KÊU)
Đây là một thế giới lạnh lẽo, khắc nghiệt...
...nhưng đối với gấu mẹ và bầy con thì...
...đây chính là thiên đường.
Vì chúng đã được tạo là để dành cho nơi này (Bắc Cưc)
...gấu trắng không thể phát triển nhanh ở nơi khác.
Nơi đây và chỉ có nơi đây mới thật sự là nhà của chúng.
(TIẾNG GẤU KÊU)
Gấu trắng luôn đi săn...
...từ trên trên những tảng băng trôi.
Những bữa tiệc thịt hải cẩu...
...đã làm cho chúng trở thành loài gấu lớn nhất trên thế giới.
Nhưng giờ đây, Bắc Cực ngày càng ấm hơn...
...và băng đang tan dần...
...khiến cho việc săn hải cẩu ngày càng khó khăn.
Thời tiết ấm hơn...
...đã đặt gấu trắng vào tình thế nguy hiểm.
Càng ít băng thì ánh sáng Mặt Trời phản chiếu...
...càng nhanh hơn nên biển ngày càng ấm.
Đó là lý do Bắc Cực ngày càng ấm với tốc độ gấp đôi những vùng khác.
Vào năm 1980...
...diện tích che phủ mặt biển của băng vào mùa hè nhiều hơn 25%...
...so với hiện nay.
Nếu việc này cứ tiếp diễn...
...biển Bắc Cực sẽ không còn băng vào mùa hè...
...vào năm 2050.
Cho dù chúng ta không thể ngăn chặn việc này nhưng vẫn có thể làm chậm quá trình đó.
Như việc xả khí thải nhà kính - tác nhân gây ra hiện tượng ấm lên toàn cầu...
...chúng ta có thể hạn chế việc xả thải.
Các dòng nước chảy từ vùng cực...
...và làm mát toàn bộ hành tinh.
Cho nên tất cả chúng ta có đều mối liên hệ rất gần gũi với đỉnh của thế giới.
(TIẾNG BĂNG GÃY)
Hầu hết các sông băng vùng cực đều tan nhanh hơn trước kia.
Trớ trêu thay, sông băng tan càng nhanh bao nhiêu...
...chúng tạo ra các thác nước càng hùng vĩ bấy nhiêu
Khoảng cách giữa các túi băng ngày càng mở rộng.
Ngày nay, một chú gấu trắng tìm thức ăn trên băng phải đi xa hơn.
Nó có thể phải bơi đi rất xa.
Khi mà chúng không thể tìm thấy hải cẩu...
...thì gấu mẹ đành phải chấp nhận phần thức ăn ít ỏi.
Khi gấu mẹ và đàn con ra ngoài kiếm ăn chúng phải bơi đi rất xa.
Gấu mẹ có thể phải bơi liên tục trong 9 ngày...
...trên quãng đường 430 dặm (~692 km)
Nhưng con của chúng thì khó mà thể làm được điều đó.
Vài con có thể sống sót...
...nếu như gấu mẹ chấp nhận ăn xác các con mồi khác
(TIẾNG CHIM KÊU)
Cũng như gấu mẹ...
...các loài chim cũng phải vật lộn với sự ấm lên của vùng cực.
Các loài chim vùng cực canh thời gian sống theo mùa.
Người Inuit cũng thế...
...như Simon Qamanirq chẳng hạn.
SIMON: Gấu trắng thường xuất hiện bất ngờ trong trại của chúng tôi.
Đặc biệt trong những tháng đói ăn mùa hè.
Cha tôi có thể đọc các dấu hiệu của mây.
Ông ấy biết khi nào thì bão đến.
Nhưng hiện nay, các dấu hiệu thời tiết cổ xưa ấy đã thay đổi.
Ông của chúng tôi đã nuôi gia đình rất tốt.
Gia đình chúng tôi luôn phụ thuộc vào tuyết và băng.
Ngày nay, khi băng tan chúng tôi có thể thích ứng được...
...nhưng gấu trắng thì không may mắn rồi.
(TIẾNG CHÓ SỦA)
Bây giờ băng chỉ đóng vào cuối năm...
...vì vậy chúng rất mỏng.
Thỉnh thoảng chúng còn vỡ khi chúng tôi bước đi.
Bạn tôi, Adam Ravetch đã đến đây được 20 năm...
...để chụp ảnh các loài vật.
ADAM:Tôi rất thích cảnh gấu mẹ nhảy cùng đứa con 2 tuổi của nó...
...quấn quýt bên nhau.
Gấu trắng là những tay bơi giỏi...
...dù chúng chỉ dùng...
...đôi chân trước to lớn.
Những bà mẹ tận tụy này chỉ cần 2 năm để hoàn thành...
...việc nuôi dưỡng đàn con.
Hải mã mẹ thì mất thời gian lâu hơn.
(TIẾNG NGÁY VÀ GẦM GỪ)
Hải mã thích trai.
Chúng lặn xuống từ các mảng băng...
...trôi dạt và đưa chúng đến với nguồn thức ăn tươi...
...với món khoái khẩu của chúng.
Khi băng tan...
...hải mã mắc kẹt trên đất liền...
...vì thế các bà mẹ phải bơi đi xa hơn để tìm thức ăn cho bọn trẻ.
(TIẾNG GẦM)
(GẦM GỪ)
Các bà mẹ dạy cho con của chúng kỹ năng sinh tồn...
...như là các dọa nạt những kẻ quấn rối.
Một con đã cho tôi thông điệp rất rõ ràng:
"Biến đi"
Mùa hè ở vùng cực hiện nay kéo dài hơn trước 1 tháng.
(TIẾNG NGÁY)
Hải mã và những con gấu đang đói...
...cứ chờ và chờ cho đến khi biển đóng băng trở lại.
Các con đực không thể ở yên được...
...và bắt đầu cảm thấy chán.
Thành ra, chúng muốn thử tài với nhau.
Chơi thôi mà.
(CẢ 2 CÙNG GẦM GỪ)
Nếu không phải...
...là mùa cặp đôi, những gã hung dữ này bằng lòng với những gì đang có và cứ thế mà sống.
Các con gấu cần phải...
...quay lại với việc đi săn biển thì...
...cuối cùng cũng đã đóng băng.
Nước từ từ chuyển thành băng.
Muối trong nước làm nước khó đóng băng.
Loại cỏ chân ngỗng này trông thật khỏe mạnh.
Nhưng khí nhà kính mà chúng ta thải ra cách đó hàng ngàn dặm...
...đã làm cho biển nơi đây trở nên nhiều axit hơn.
Dưới này, chỉ có 1 lối thoát...
...và nó thật đáng sợ khi nghĩ rằng bạn có thể bị mắc kẹt.
Lặn dưới băng cần có sự can đảm.
Nhưng đối với những người dành cuộc đời họ để nghiên cứu vùng cực này...
...chấp nhận hiểm nguy là 1 phần của công việc.
Mỗi mùa xuân ở Alaska...
...từng đàn tuần lộc lớn ra đi trên 1 chuyến hành trình dài.
Chưa từng có ai có thể theo dấu được toàn bộ chuyến di trú này...
...cho đến ngày nay.
Leanne Allison, 1 nhà làm phim...
...và Karsten Heuer, 1 nhà sinh vật học...
...có kế hoạch sống chung với bầy trong 5 tháng.
KARSTEN: Tôi sẽ thực hiện chuyến đi này để xem các con tuần lộc mẹ đã làm gì...
...và quan sát chuyến di trú này dưới góc nhìn của chúng.
Và nó cũng là tuần trăng mật của chúng tôi nữa.
LEANNE: Trăng mật?
(KARSTEN & LEANNE CƯỜI)
Những người mới lấy nhau này sẽ theo những con tuần lộc...
...suốt cả chặng đường cho đến quê hương của chúng.
KARSTEN: Con tuần lộc mẹ này có 1 lịch trình kín.
Phải, đó là lối đi của tuần lộc. Nhìn nước đang thoát xuống kìa.
Phải, ở đằng đó...
KARSTEN: Mùa xuân ấm áp, các đụng tuyết tan sớm hơn.
Và thế nên nước sẽ gây ra lụt...
...và đó là vấn đề đối với tuần lộc khi muốn băng qua sông.
Sự thay đổi thời thiết này làm chậm bầy tuần lộc.
Nước lạnh đến mức có thể làm tim ngừng đập.
Chúng ta phải sớm băng qua thôi.
Các con tuần lộc mẹ phải trải qua hàng trăm dặm...
...đề đến được bờ biển Alaska...
...nơi chúng cảm thấy an toàn cho mùa sinh sản.
Năm nay, chuyến di trú chậm hơn 3 tháng...
...nên vài con mẹ phải sinh con dọc chuyến đi.
(TIẾNG BE BE)
LEANNE: Con non đã được 1 hoặc...
...2 tuần tuổi, và chúng dễ trở thành mồi ngon cho gấu và sói.
Chúng tôi thấy nhiều con non bị tách khỏi mẹ của chúng.
Nhiều con trong số chúng đã không thể sống sót.
KARSTEN: Tuần lộc cuối cùng cũng đã đến đích.
Đây là nơi các con non có nhiều cơ hội nhất để sinh tồn.
Nhưng chỉ vài ngày sau khi sinh, trứng ruồi Botfly cũng nở.
Chúng là mối nguy tiềm ẩn đối với tuần lộc.
Chúng có thể đào hang trong mũi và để trứng vào đó...
...và chúng có thể chạy lung tung trong đó.
Đó là lý do tại sao đầu tuần lộc ở cao nguyên có nghĩa là: thoát khỏi.
Khí hậu ấm của vùng cực làm tuần lộc mẹ gặp nhiều khó khăn.
Nhưng gấu trắng còn phải chịu nhiều khó khăn hơn thế.
Để biết thêm nhều hơn về gấu trắng...
...1 đội các nhà tự nhiên học và làm phim đã tập hợp lại trên đảo Svalbard...
...ở Na Uy.
Họ cùng đi với 1 thuyền trưởng dày dạn kinh nghiệm và tiến về hướng Bắc.
BJORNE: Tôi là Bjorne Kvernmo...
...và tôi là thuyền trưởng con tàu này.
Có khoảng hơn 20,000 gấu trắng trên thế giới...
...và hầu hết chúng đều sợ máy quay phim.
Để quay những ngôi sao bất đắc dĩ này...
...John Downer sử dụng robot quay phim..
...được ngụy trang.
(TIẾNG MÁY QUAY)
Gấu rất tò mò với mấy cái máy quay điều khiển.
BJORNE: Một con tỏ ra đặc biệt nghịch ngơm.
Thất khó mà theo kịp khi bạn mới chỉ có 3 tháng tuổi.
Chúng muốn biết điều gì khiến máy quay kêu tích tắc như thế.
Năm tới chúng tôi sẽ quay lại với cái vỏ chắc chắn hơn.
Gấu gần như lẩn tránh con người...
...nên quay phim chúng gần như không thể.
Nhưng đội đã gặp may.
Họ bắt gặp gấu mẹ với 2 đứa con khoảng 7 tháng tuổi.
Trong 5 ngày, bà ấy sẽ không rời khỏi con tàu đó.
Vì Mặt Trời không lặn trong mùa hè...
...lúc nào ngủ cũng được.
BJORNE: Trước đây, chúng tôi đã thấy gấu mẹ đã phải đối mặt với khó khăn như thế nào...
...để bảo vệ các con của nó khỏi các con gấu đực.
Gấu đực đang đói thường chọn hải cẩu...
...nhưng khi quá đói, chúng luôn chọn những con gấu non yếu ớt.
Một con đực nặng nửa tấn có thể trở nên lén lúc khi đi kiếm mồi.
(TIẾNG MŨI NGỬI)
Gấu mẹ có vẻ như đã bắt gặp mùi của 1 con đực.
Nhưng chúng ta thì không thể thấy được nó.
Chúng tôi không biết tại sao nó trở nên kích động.
Chúng tôi phát hiện 1 con đực ở đằng xa...
...đang nhắm vào gấu mẹ và con của nó.
Hải cẩu ngày càng khó săn hơn, con đực đang đói...
...sẽ nhắm vào các con non thường xuyên hơn.
Trước khi đến gần, con đực đã làm mất dấu.
(TIẾNG GẦM GỪ)
Nhưng lần tới...
...mọi chuyện có thể khác.
(TIẾNG NGƯỜI NÓI CHUYỆN)
Con đực non theo mẹ đến mọi nơi, theo từng bước.
Nhưng con cái non thì tò mò hơn.
Khi gấu mẹ đói...
...chúng quá yếu để chăm sóc nhiều hơn 1 con non...
...nhưng con này có đủ sức để nuôi cả 2 đứa con.
Nó luôn đề cao cảnh giác.
Nếu nó bắt gặp mùi của con đực...
...nó nhanh chóng xua bầy con đến nơi an toàn.
Trong 5 ngày, gấu mẹ đã chống đỡ 4 lần tấn công.
Gấu mẹ luôn có 1 thứ trong chúng.
Đó là chúng sẵn sàng chết để bảo vệ đàn con.
(TIẾNG GẤU KÊU)
Những con non ham chơi có thể tạo ra cảm giác thèm ăn.
Những con hải cẩu ngon lành có thể ẩn nấp, nhưng gấu mẹ đang đói có thể đánh hơi ra được.
BJORNE: Bạn muốn kiếm ăn ở nơi này thì...
...thời điểm là tất cả.
Thấy rồi nha.
Các con non chén mọi thứ trên bàn ăn.
...nhưng mùi hải cẩu tươi đã gây ra sự chú ý.
Vấn đề có vẻ như luôn luôn đến...
...khi bạn ít ngờ nhất.
(GẤU MẸ KÊU)
Gấu mẹ dẫn đàn con ra xa, dưới hướng gió.
Nhưng con đực đã đánh hơi thấy mùi của nhà gấu.
Chúng tôi đứng nhìn trong vô vọng khi con đực lén đến gần.
Gấu mẹ cảm thấy nguy hiểm, nhưng chỗ nào mới được?
(TIẾNG MŨI NGỬI)
Con đực dùng sức nặng để áp đảo, 2 chống 1
...nhưng với sức nặng như thế không làm nó chậm lại chút nào.
Một khi con đực đã xác định mục tiêu thì chúng không bao giờ buôn tha.
Con đực muốn kiếm chác từ nhà gấu.
Nên gấu mẹ đành phải đối mặt với nó...
(TIẾNG GẦM GỪ)
...làm chậm con đực để kéo dài thời gian cho các con non đang sợ hãi có đủ thời gian trốn thoát.
Đến thời điểm quyết định gấu mẹ đưa ra 1 thông điệp rất rõ ràng:
"Mày có thể bắt con của tao nếu mày muốn...
...nhưng phải giết tao trước."
Gấu mẹ dũng cảm sẵn sàng làm mọi thứ để bảo vệ đàn con.
Nhưng nó bất lực trong việc cứu lấy môi trường sống nơi chúng cần có để sinh tồn.
Vẫn còn sót lại một vài nơi thật sự hoang vu...
...còn gì có thể hùng vĩ hơn thế này.
Nhưng vùng cực đang ấm nhanh hơn cách đây hàng ngàn năm...
...và nó đang mất dần chiếc vương miện băng lấp lánh của nó.
Các loài vật nơi đây cần băng để sinh tồn.
Chúng sống trong một sự cân bằng mỏng manh với thế giới tự nhiên...
...nhất là đối với các bà mẹ.
Làm sao chúng có thể sống được trong 1 thế giới không có băng?
Các bà mẹ nơi đây nuôi dưỡng đàn con thật dễ thương biết bao.
Có lẽ chúng có thể khiến con người chúng ta...
...góp phần bảo vệ nhà của chúng như cách chúng chăm sóc đàn con.
Có lẽ chúng ta có thể giúp giữ lấy màu trắng của vùng cực này.
Vùng cực là 1 trong những nơi khó khăn nhất để sinh tồn...
...nhưng đối với gấu trắng, nơi đó là thiên đường.
Đàn con chơi đùa và các bà mẹ kiên cường lớn mạnh.
Đó là căn nhà duy nhất mà chúng từng có.
(Dịch bởi funnykiddy)